Cứ bốn xe điện được mua tại Anh thì có một chiếc đến từ Trung Quốc

Xe điện Trung Quốc mở rộng thị phần tại thị trường Vương quốc Anh

BYD đã trở thành nhà sản xuất ô tô điện hàng đầu thế giới.

Tại Vương quốc Anh, hơn một phần tư tổng số xe điện được mua hiện nay đều được sản xuất tại Trung Quốc, cho thấy vai trò quan trọng của quốc gia này trong quá trình chuyển đổi của nước Anh khỏi các loại xe chạy xăng và diesel truyền thống.

Dữ liệu từ Hiệp hội các nhà sản xuất và kinh doanh ô tô (SMMT) cho thấy, ô tô sản xuất tại Trung Quốc chiếm 27,9% trong tổng số hơn 470.000 xe điện bán ra tại Anh vào năm ngoái.

Xét trên tất cả các loại xe, hàng nhập khẩu từ Trung Quốc đã đạt mức cao mới, chiếm 13,5% tổng thị phần ô tô—tương đương cứ tám chiếc xe bán ra thì có một chiếc là của Trung Quốc. Sự tăng trưởng này được thúc đẩy bởi sự mở rộng mạnh mẽ của các thương hiệu như BYD, Jaecoo và Omoda, dẫn đến doanh số bán tăng hơn 50%.

Doanh số của BYD tại Anh đã tăng hơn năm lần trong năm ngoái và công ty này đã vượt qua Tesla để trở thành nhà bán xe điện hàng đầu toàn cầu vào năm 2025.

Những thương hiệu mang tính biểu tượng của Anh như MG hiện cũng được xếp vào nhóm sản phẩm sản xuất tại Trung Quốc do thuộc sở hữu nước ngoài. Ngoài ra, Polestar, một thương hiệu xe điện Thụy Điển, cũng sản xuất tại Trung Quốc, và một số mẫu Tesla được sản xuất tại nhà máy của công ty ở Thượng Hải.

Sự tăng trưởng nhanh chóng của doanh số xe điện Trung Quốc đã góp phần khiến xe điện chiếm 23,4% tổng số xe mới đăng ký tại Anh vào năm 2025, tăng lên 32,3% trong tháng 12, theo SMMT.

Tiến triển này phù hợp với cam kết của Đảng Lao động về việc loại bỏ hoàn toàn xe xăng và diesel mới vào năm 2030 và xe hybrid vào năm 2035.

Lo ngại về sự phụ thuộc vào hàng nhập khẩu Trung Quốc

Bất chấp những tiến bộ này, sự phụ thuộc ngày càng tăng của Anh vào xe điện sản xuất tại Trung Quốc đã gây ra nhiều tranh cãi. Cả Liên minh Châu Âu và Hoa Kỳ đều đã thực hiện các biện pháp hạn chế hàng nhập khẩu từ Trung Quốc, với lý do lo ngại về trợ cấp của nhà nước và các rủi ro an ninh tiềm ẩn.

Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế tại Mỹ ước tính chính phủ Trung Quốc đã đầu tư ít nhất 230 tỷ USD (170 tỷ bảng Anh) vào lĩnh vực xe điện từ năm 2009 đến 2023.

Để đối phó, Mỹ đã áp dụng mức thuế 100% đối với xe điện Trung Quốc, gần như cấm hoàn toàn chúng khỏi thị trường, trong khi EU cũng đã áp đặt các mức thuế nhập khẩu cao.

Hiện tại, chính phủ Anh tuyên bố không có ý định áp thuế đối với ô tô nhập khẩu từ Trung Quốc.

Xu hướng thị trường và thách thức pháp lý

Khi kết hợp xe điện và xe hybrid, gần một nửa số xe mới bán ra tại Anh hiện nay là xe chạy pin. Xe hybrid cắm sạc, sử dụng cả pin nhỏ và động cơ xăng, là phân khúc tăng trưởng nhanh nhất với doanh số tăng 35% trong năm ngoái.

Doanh số xe điện hoàn toàn tăng 24%, trong khi xe xăng và diesel giảm lần lượt 8% và 15%.

Tuy nhiên, tốc độ tiếp nhận xe điện vẫn chưa đạt được yêu cầu của quy định về phương tiện không phát thải của chính phủ, vốn đặt mục tiêu 28% doanh số xe mới là xe điện vào năm 2025. Năm ngoái, con số thực tế chỉ đạt 23,4%, không đạt mục tiêu và thậm chí còn tụt hậu so với năm 2024, khi xe điện chiếm 19,6% doanh số trên mục tiêu 22%. Năm nay, quy định sẽ tăng, yêu cầu một phần ba tổng số xe mới bán ra phải là xe điện.

Phản ứng từ nhà sản xuất và lo ngại của ngành công nghiệp

Các nhà sản xuất không đáp ứng được chỉ tiêu có thể bù đắp bằng cách mua tín chỉ từ những đơn vị vượt chỉ tiêu, bù đắp phần thiếu hụt trong các năm tiếp theo hoặc giảm lượng khí thải CO2 của các phương tiện khác trong đội xe của họ.

Những nhà sản xuất không đạt chỉ tiêu đáng kể sẽ bị phạt 12.000 bảng cho mỗi xe không đáp ứng quy định được bán ra.

Theo SMMT, các hãng xe đã chi tổng cộng 5,5 tỷ bảng năm ngoái để trợ giá cho xe điện nhằm tiệm cận mục tiêu, bình quân 11.000 bảng mỗi xe. Tổ chức này cho rằng mức chi tiêu như vậy là không bền vững và kêu gọi chính phủ xem xét lại các yêu cầu hiện hành.

Mike Hawes, giám đốc điều hành SMMT, nhận xét rằng quy định này đang đẩy ngành công nghiệp vượt xa nhu cầu thực tế của người tiêu dùng. Ông đề xuất rằng một cuộc đánh giá lại quy định này, vốn dự kiến thực hiện vào năm 2027, cần được đẩy lên thực hiện ngay trong năm nay để xem xét lại các giả định cơ bản.

Trong khi đó, Liên minh Châu Âu đã hoãn lệnh cấm xe động cơ đốt trong từ năm 2035 sang 2040, nhưng Đảng Lao động Anh vẫn kiên quyết không trì hoãn tương tự tại Anh.

Doanh số ô tô tổng thể và thông tin bổ sung

Tổng doanh số xe mới tại Vương quốc Anh tăng 3,5% trong năm ngoái lên 2,02 triệu, cao nhất kể từ năm 2019, tuy nhiên vẫn chưa trở lại mức trước đại dịch.